Biały Dunajec nad Białym Dunajcem

Atrakcje

Z Białego Dunajca można wyruszyć w góry wspaniałymi widokowo szlakami, np.

• Biały Dunajec - Leszczyny - Sierockie - Rolów Wierch -Ząb - Gubałówka (ok. 3 godz.) Łatwa wycieczka grzbietami Pogórza Gubałowskiego, na trasie wspaniałe punkty widokowe. 
• Biały Dunajec - Stołowe - Gliczarów Górny - Gliczarów Dolny - Wojtusiców Wierch - Biały Dunajec - Kuny (ok. 3,5 godz.) Łatwa wycieczka o dużych walorach krajobrazowych jednym z pasm Pogórza Gliczarowskiego.
• Spacer po Białym Dunajcu (ok. 6 km, ok. 2 godz.) Od najstarszej części wsi osiedla Sołtystwo - doliną potoku Białego Dunajca - ulicami Jana Pawła II - Kościuszki Miłośników Podhala - Piłsudskiego - w stronę Poronina. Po drodze wiele obiektów kultu religijnego i nowe zabudowania wsi.
• Biały Dunajec - ul. Gen. Galicy - Talary - Ząb - Gubałówka (ok. 2 godz.) Krótsza trasa pasmem Pogórza Gubałowskiego z malowniczymi widokami na Tatry i okolice. 

Historia

Pierwsze wzmianki o Białym Dunajcu pochodzą z XVI w., gdy władający starostwem nowotarskim ród Pieniążków otrzymał od króla przywilej generalny na zakładanie nowych osad. Wieś założono na prawie niemieckim przez kmiecia Jędrzeja Pawlika, który objął funkcję sołtysa, przekazywaną w rodzinie z pokolenia na pokolenie. Stąd też najstarsza część wsi dotąd nosi nazwę Sołtystwo.

W XVII w. wieś przeżywa intensywny rozwój, o czym świadczy fakt, że do Białego Dunajca jako przysiółki należały sąsiednie osady: Poronin, Stasikówka, Murzasichle i Małe Ciche. W czasie rozbiorów rozwój ten został zahamowany na skutek ucieczki młodych za granicę z powodu obowiązku 12 – letniej służby wojskowej w wojsku austriackim.

Pod koniec XIX w. we wsi powstała szkoła drewniana, a zaraz potem druga – murowana. W latach międzywojennych Biały Dunajec zaczął rozwijać się jako miejscowość letniskowa. Wówczas też podjęto realizację kolejnych inwestycji przyczyniających się do rozwoju cywilizacyjnego miejscowości. Założono Ochotniczą Straż Pożarną. Niedługo potem wybudowano fabrykę tektury korzystającą z energii z turbin wodnych napędzanych siłami potoku Biały Dunajec. Rok przed II wojną światową erygowano w Białym Dunajcu parafię. W chwili obecnej wieś Biały Dunajec – siedzibę gminy – zamieszkuje ok. 5 tys. mieszkańców.

Położenie

Biały Dunajec to wieś podhalańska leżąca nad rzeczką o tej samej nazwie w bliskim sąsiedztwie Zakopanego. Łatwo tu dojechać – zarówno samochodem – wieś leży przy tzw. Zakopiance jak i koleją. Blisko stąd i do przejścia granicznego ze Słowacją. Latem przyciągają turystów górskie szlaki turystyczne piesze i rowerowe, zimą – korzystne warunki do uprawiania narciarstwa.